Co to jest tolldeklaracja? – proste wyjaśnienie dla klientów biznesowych
Tolldeklarasjon (po polsku: deklaracja celna) to oficjalny dokument, który pokazuje norweskiemu urzędowi celno-podatkowemu (Tolletaten), jakie towary przekraczają granicę Norwegii, skąd pochodzą, jaka jest ich wartość i jaki mają kod towarowy.
Na podstawie tolldeklaracji urząd oblicza:
- czy trzeba zapłacić cło,
- ile wynosi MVA (norweski VAT),
- czy wymagane są dodatkowe kontrole lub dokumenty.
Bez tolldeklaracji żaden import ani eksport w Norwegii nie jest legalny.
Gdzie i kiedy pojawia się tolldeklaracja?
Tolldeklaracja jest tworzona zawsze, kiedy:
1) Towary są importowane do Norwegii
→ wtedy powstaje deklaracja typu IM (Import).
2) Towary są eksportowane z Norwegii za granicę
→ wtedy powstaje deklaracja typu EX (Eksport).
3) Towary przejeżdżają przez Norwegię tranzytem
→ powstaje dokument T1 (tranzyt), również obsługiwany przez system celny.
W jakim systemie powstaje tolldeklaracja?
W Norwegii wszystkie deklaracje są wykonywane elektronicznie w systemie TVINN – jest to oficjalny system celny obsługiwany przez agencje celne.
Klient najczęściej nie widzi samego TVINN, tylko otrzymuje od agencji:
- kopię zgłoszenia,
- decyzję celną,
- potwierdzenie odprawy,
- potwierdzenie wywozu (jeśli eksport).
Kiedy klient otrzymuje tolldeklarację?
Klient dostaje dokument po zakończeniu odprawy, czyli wtedy, gdy urząd celny:
- zaakceptował dane z TVINN,
- naliczył (lub zwolnił z) cła i MVA,
- dopuścił towar do obrotu lub potwierdził jego wywóz.
Zazwyczaj trwa to od kilku minut do kilku godzin. Przy kontroli – dłużej. Finalny dokument przychodzi później.
Dlaczego tolldeklaracja jest ważna dla księgowości?
Dla importu:
- tolldeklaracja pokazuje dokładnie, ile MVA trzeba zaksięgować,
- na jej podstawie księgowa może ująć koszt importu w systemie,
- dokument jest niezbędny do prawidłowego rozliczenia MVA w Altinn.
Dla eksportu:
- potwierdzenie eksportu jest konieczne, aby zastosować 0% MVA (dostarczone poza Norwegię),
- brak dokumentu = ryzyko dopłaty VAT przez firmę.
Dlatego biuro księgowe musi dostać od klienta kopię tolldeklaracji po każdej odprawie.
Kto przygotowuje tolldeklarację?
Zgłoszenie robi zawsze agencja celna – np. TollAgent AS.
Klient jedynie dostarcza:
- fakturę,
- list przewozowy,
- opis towaru,
- ewentualne certyfikaty.
Tolldeklarasjon pojawia się na Altinn z początkiem nowego miesiąca. Jeśli zgłosisz odprawę celną np. w maju, to tolldeklaracja pojawi się na Twoim profilu firmowym na altinn z początkiem czerwca. Pamiętaj aby wysłać ją swojemu księgowymi wraz z fakturą oraz dokumentami przewozowymi.
TollAgent AS – Polska Agencja Celna w Norwegii